Choose your language

ข่าวประชาสัมพันธ์

เว็บไซต์ฐานข้อมูลศิลปกรรมเอเซียอาคเณย์ กำลังทำการปรับปรุงบางส่วน ขออภัยในความไม่สะดวกค่ะ news

ติดต่อภาควิชา

ติดต่อภาควิชาประวัติศาสตร์ศิลปะ คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร  คลิก

พระเจ้าติโลมินโล หรือพระเจ้านันตวงมยา เป็นผู้สร้างวิหารติโลมินโล ซึ่งแปลว่า เฉวตฉัตรโน้มลง ตามตำนานกล่าวถึงการเสี่ยงทายเศวตฉัตร ณ แห่งนี้ เมื่อพระเจ้าติโลมินโลขึ้นครองราชย์จึงโปรดให้สร้างวัดแห่งนี้ ติโลมินโลเป็นเจดีย์วิหาร หรือเจติยวิหาร 2 ชั้น แผนผังชั้นล่างมีลักษณะคล้ายแผนผังอาคารที่มีมุขยื่นออกมาด้านหน้า (ครรภคฤหะ-มณฑป) ส่วนกึ่งกลางแต่ละด้านปรากฏมุขสั้นๆ เรือนธาตุชั้นล่างเป็นแกนกลางทึบ ซึ่งมีหน้าที่ช่วยในการรองรับน้ำหนักเรือนธาตุชั้นบน ส่วนรอบแกนกลางเป็นทางเดินประทักษิณ บริเวณกึ่งกลางด้านแต่ละด้านประดิษฐานพระพุทธรูปทั้ง 4 ทิศ อาจหมายถึง พระอดีตพุทธ อีกทั้งเรือนธาตุชั้นล่างยังมีการเจาะช่องประตูเป็นจำนวนมาก อาจเพื่อเพิ่มแสงสว่างให้กับทางประทักษิณ ส่วนเรือนธาตุชั้นบนเป็นผังแบบครรภคฤหะ-มณฑป มีพระพุทธรูปประดิษฐานทั้ง 4 ทิศเช่นเดียวกับชั้นล่าง ถัดขึ้นเป็นเจดีย์ยอดทรงศิขระ ซึ่งยอดของเดิมได้ หักหายไป แต่ปัจจุบันได้รับการต่อเติมให้สมบูรณ์ นอกจากนี้ ยังปรากฏลวดลายปูนปั้นประดับเรือนธาตุ เช่น ลายเฟื่องอุบะ ลายกาบบน- กาบล่าง เป็นต้น วิหารติโลมินโลเป็นวิวัฒนาการของเจติยวิหารรุ่นหลังของศิลปะพุกาม คือ มีการทำเป็นเรือนธาตุซ้อนกัน 2 ชั้น อาจกำหนดอายุได้ราวปลายพุทธศตวรรษที่ 18

เป็นประตูเก่าของเมืองพุกามที่ยังคงเหลืออยู่ทางทิศตะวันออก ตามตำนานกล่าวว่าสร้างมาตั้งแต่สมัยพระเจ้าปยินพญะ เมื่อปี พ.ศ. 1392 ต่อมาได้รับการบูรณะสมัยพระเจ้าอนิรุทธิ์และพระเจ้ากยันสิตถา ลักษณะประตู คือ ก่อด้วยอิฐ กว้างประมาณ 5 เมตร เชื่อว่าแต่เดิมมีซุ้มประตูสูงขึ้นไปรับน้ำหนักบานประตู แต่ปัจจุบันพังลงมาแล้ว แต่จากร่องรอยที่เหลืออยู่ยังมองเห็นได้ว่าแต่เดิมเคยมีประตู 2 ชั้น ด้านนอกและด้านใน นอกจากนี้บริเวณประตูปัจจุบันมีมณฑปขนาดเล็กขนาบประตูทั้งสองข้าง ภายในซุ้มประดิษฐานรูปเคารพที่เรียกว่า “นัต” (เทวดา) เป็นชาย 1 องค์ และหญิง 1 องค์ ทั้งสององค์เป็นพี่น้องกัน

มณฑปตั้งอยู่ทางด้านทิศตะวันออกของบริเวณศาสนสถาน โดยเป็นอาคารยกฐานสูงภายในประกอบด้วยเสาจำนวนมาก ไม่เหลือหลักฐานผนังซึ่งแสดงว่าอาจสร้างเป็นอาคารโถง ปัจจุบันนี้ยังไม่สามารถระบุได้ชัดว่าหน้าที่ของอาคารหลังนี้คืออะไร แต่น่าจะเป็นอาคารที่ต่อเนื่องและมีความสัมพันธ์กับปราสาทประธานอย่างใกล้ชิด

เป็นอาคารยาวอยู่ในผังรูปสี่เหลี่ยมผืนผ้าผนังแต่ละด้านมีเสาทรงสี่เหลี่ยมประดับผนัง ระหว่างเสาเจาะช่องหน้าต่างประดับลูกกรงทรงมะหวด ปาร์มองติเยร์ได้กำหนดกลุ่มอาคารกลุ่มหนึ่งในกลุ่มศาสนสถานมิเซินโดยใช้ตัวอักษร D โดยน่าสังเกตว่าอาคารในกลุ่มนี้แตกต่างจากกลุ่มอื่นๆคือไม่มีกำแพงกั้นอาณาเขตของตนเอง ทั้งนี้เมื่อพิจารณาแล้วจะพบว่าอาคารในกลุ่มดังกล่าวคือ อาคารบริวารของศาสนสถานสองกลุ่มคือ กลุ่มมิเซิน B และ C โดยบางหลังคือมณฑปที่นิยมสร้างไว้ทางด้านหน้านอกกำแพงศาสนสถานนั่นเอง สำหรับอาคารมิเซิน D2 แท้จริงแล้วก็คือมณฑปของปราสาทมิเซิน C1 ซึ่งเป็นปราสาทประธานในของกลุ่มปราสาทมิเซิน C

plg_search_content_improved
Search - Categories
Search - Contacts
Search - Content
Search - Newsfeeds
Search - Weblinks
Search - K2

เกี่ยวกับผู้เขียน

บทความศิลปะพม่า

  • เจดีย์เลเยทนา
    เจดีย์เลเยทนาเป็นเจติยวิหารห้าเหลี่ยมใช้สำหรับประดิษฐานพระพุทธรูป 5 พระองค์ ซึ่งน่าจะเชื่อมโยงกับความหมายทางประติมานวิทยาได้กับพระพุทธเจ้าห้าพระองค์ในภัทรกัป แผนผังของเจดีย์ห้าเหลี่ยมมักเป็นแผนผังแบบแกนกลางเสมอ โดยที่แกนกลางรับน้ำหนักของยอดเจดีย์ด้านบน รอบแกนกลางปรากฏพระพุทธรูปห้าองค์และทางประทักษิณภายใน สันนิษฐานว่าน่าจะมีอายุในราวพุทธศตวรรษที่ 19
    Written on วันเสาร์, ๑๔ กันยายน ๒๕๕๖ ๑๗:๐๐
  • ศิลปะพม่า
                       …
    Written on วันจันทร์, ๐๘ กรกฎาคม ๒๕๕๖ ๒๒:๑๗
  • วิหารปะโตตาเมียะ
    วิหารปะโตตาเมียะ แปลว่า วิหารที่งอกงาม หมายถึง วิหารที่เป็นจุดศูนย์กลางให้พุทธศาสนา งอกงาม เผยแพร่ออกไปกว้างไกล มีตำนานกล่าวถึงพระเจ้าสอระหันเป็นผู้สร้างขึ้นในราวพุทธศตวรรษที่ 17 เพื่อถวายเป็นพุทธบูชาแด่พระพุทธเจ้า…
    Written on วันเสาร์, ๑๔ กันยายน ๒๕๕๖ ๑๘:๔๐
  • วัดกุโสดอ หรือวัดเจ้ากุศล
    สร้างโดยพระเจ้ามินดงเมื่อ ปี พ .ศ. 2400 ซึ่งสร้างขึ้นคราวเดียวกับเมืองและพระราชวังมัณฑะเลย์ ด้วยพระเจ้ามินดงมีพระราชประสงค์จะสืบทอดพุทธศาสนาให้ยืนยาวจึงให้มีการสังคายนาพระไตรปิฎกขึ้น ทางพม่ากล่าวว่าเป็นการทำสังคายนาครั้งที่ 5 ของโลก…
    Written on วันเสาร์, ๑๔ กันยายน ๒๕๕๖ ๑๘:๑๖
  • พระธาตุอินแขวน
    ชื่อภาษาพม่าเรียก “ไจ้ติโย” แปลว่า เจดีย์ผ้าโพกหัวฤาษี ซึ่งมีความสัมพันธ์กับเรื่องตำนาน พระธาตุในประเทศพม่า และมีด้วยกันหลายตำนาน แต่เรื่องที่คนไทยรู้จักกันดี คือ เรื่องเจ้าจันท์ผมหอม…
    Written on วันเสาร์, ๑๔ กันยายน ๒๕๕๖ ๑๗:๔๐

คำค้น ศิลปะพม่า

ครรภคฤหะ ครรภคฤหะ มณฑป จตุรมุข ชาดก ญวนแตง ดุยิน ทศชาติ นัต ปยาธาตุ ผังกากบาท พระพุทธรูปปางมารวิชัย พระลักษมี พระเกศาธาตุ พระเจ้ากยันสิทถา พระเจ้าจักกายแมง พระเจ้าติโลมินโล พระเจ้าปดุง พระเจ้ามินดง พระเจ้าอนิรุทธิ์ พระเจ้าอลองคสินธู พระไตรปิฏก พุทธชาดก พุทธประวัติ มณฑป ยอดทรงศิขระ ยอดศิขระ ระฆังสำริด ลวดบัวแบบพม่า ลวดลายปูนปั้นพม่า ศิลปะปยู ศิลปะพม่า ศิลปะพม่ามอญ ศิลปะพุกาม ศิลปะพุกามตอนต้น ศิลปะพุกามตอนปลาย ศิลปะมอญ ศิลปะมัณฑะเลย์ ศิลปะมัณฑเลย์ ศิลปะราชวงศ์คองบอง ศิลปะราชวงศ์คองปอง สถูปิกะ สำเภา สีหาสนบัลลังก์ องค์ระฆังโอคว่ำ อดีตพุทธ อดีตพุทธเจ้า อัษฏามหาปาฏิหาริย์ อาคารไม้สัก อิทธิพลศิลปะปาละ อิทธิพลศิลปะลังกา อิทธิพลศิลปะอมราวดี อิทธิพลศิลปะอยุธยา ฮินดู เขาพระสุเมธ เจดีย์จุฬามณี เจดีย์พม่าแท้ เจติยวิหาร เทพทันใจ เลียนแบบเครื่องไม้ โปรดพุทธมารดา

ครีเอทีฟคอมมอนส์

สัญญาอนุญาตของครีเอทีฟคอมมอนส์
ฐานข้อมูลศิลปกรรมเอเซียอาคเนย์ คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร โดย ฐานข้อมูลศิลปกรรมเอเซียอาคเนย์ คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร อนุญาตให้ใช้ได้ตาม สัญญาอนุญาตของครีเอทีฟคอมมอนส์แบบ แสดงที่มา-ไม่ใช้เพื่อการค้า 4.0 International.
อยู่บนพื้นฐานของงานที่ http://www.art-in-sea.com/.
การอนุญาตนอกเหนือจากที่ระบุไว้ในสัญญาอนุญาตนี้ อาจมีอยู่ที่ http://www.art-in-sea.com/

ติดต่อศูนย์ศิลปกรรม

logo-1คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร 31 ถนนหน้าพระลาน แขวงพระบรมมหาราชวัง เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร 10200 โทรศัพท์ 0 2224 7684 โทรสาร 0 2226 5355

Statistics

14903561
Today
Yesterday
This Week
Last Week
This Month
Last Month
All days
581781
0
581781
14321615
581781
827440
14903561
Server Time: 24-02-2020 13:15:04